Làm lễ cúng đầy tháng cho bé như thế nào?

Chủ nhật - 01/12/2013 12:09

Theo phong tục nước ta, trẻ con sinh ra được tròn một tháng thì được bố mẹ làm lễ cúng đầy tháng - lễ cúng đầy tháng trước là để tạ ơn Mụ bà và Đức ông (Ông bà ta xưa quan niệm rằng đứa trẻ được sinh ra là do các vị Đại Tiên này) đã phù trợ cho “mẹ tròn con vuông”, sau là để trình với nội – ngoại, họ hàng, lối xóm về đứa cháu sau một tháng chào đời. Lễ đầy tháng là chức mừng cho đứa trẻ sinh ra hòa nhập với thế giới con người và sống khỏe mạnh, được nâng niu, chúc tụng, để cộng đồng có trách nhiệm giúp đỡ, cưu mang, che chở…


Ông bà ta xưa quan niệm rằng đứa trẻ được sinh ra là do các vị Đại Tiên (Bà Chúa Đầu thai) hay còn gọi là 12 Mụ Bà nặn ra. Mỗi Mụ Bà sẽ có trách nhiệm nặn ra một bộ phận cho đứa trẻ như mắt, mũi, tay, chân, tóc… xấu hay đẹp cũng là do tay các Mụ Bà nặn ra.


Đứa trẻ vừa mới chào đời hãy còn xa lạ với thế giới xung quanh.Trẻ phải luôn được mẹ ôm ấp, để nghe nhịp đập con tim, hơi thở của mẹ như hồi nằm trong bụng mẹ để dần tiếp xúc, quen dần và thích nghi với mọi thứ từ thế giới bên. Cho nên khi trẻ vượt qua 30 ngày đầu và khỏe mạnh thì cha, mẹ phải thực hiện nghi lễ cúng ăn mừng còn gọi là lễ cúng đầy tháng.


Làm lễ đầy tháng cho bé trai, bé gái như thế nào


Làm lễ đầy tháng cho bé trai, bé gái, ngoài việc chuẩn bị món ăn, thức uống dùng để chiêu đãi khách, bạn còn phải chuẩn bị mâm lễ vật cúng kính 12 Mụ bà và một mâm cúng kính 3 Đức ông. Sau đây là danh sách 12 Mụ bà sẽ luân phiên lo việc thai sản trong 12 năm cho bé và bà mỗi bà sẽ kiêm một việc trong sinh nở giáo dưỡng:


1. Mụ bà Trần Tứ Nương, coi việc sanh đẻ (chú sinh)
2. Mụ bà Vạn Tứ Nương, coi việc thai nghén (chuyển sinh)
3. Mụ bà Lâm Cửu Nương, coi việc thụ thai (thủ thai)
4. Mụ bà Lưu Thất Nương, coi việc nặn hình hài nam, nữ cho đứa bé
5. Mụ bà Lâm Nhất Nương, coi việc chăm sóc bào thai (an thai)
6. Mụ bà Lý Đại Nương, coi việc chuyển dạ (chuyển sinh)
7. Mụ bà Hứa Đại Nương, coi việc khai hoa nở nhụy (hộ sản)
8. Mụ bà Cao Tứ Nương, coi việc ở cữ (dưỡng sanh)
9. Mụ bà Tăng Ngũ Nương, coi việc chăm sóc trẻ sơ sinh (bảo tống)
10. Mụ bà Mã Ngũ Nương, coi việc ẵm bồng con trẻ (tống tử)
11. Mụ bà Trúc Ngũ Nương, coi việc giữ trẻ (bảo tử)
12. Mụ bà Nguyễn Tam Nương, coi việc chứng kiến và giám sát việc sinh đẻ


Ngoài ra, còn có 3 Đức ông: Thánh sư, Tổ sư và Tiên sư với chức năng truyền dạy nghề nghiệp cho bé trong tương lai (không phải 13 đức thầy).


Chuẩn bị lễ vật cúng lễ đầy tháng cho bé


Một số gợi ý như sau:
- Cúng Mụ bà
3 đĩa xôi
3 tô chè
12 chén chè
Hàng mã (giấy tiền vàng bạc)


- Cúng Đức ông
3 chén cháo
1 con vịt chéo cánh luộc chín
Hàng mã (giấy tiền vàng bạc)
1 tô cháo


Ngoài ra, có thể sử dụng thêm những vật cúng khác như:
- 12 đôi hài xanh
- 12 nén vàng màu xanh
- 12 bộ váy áo xanh
- 12 miếng trầu cánh phượng
- 12 bộ đồ chơi
- 12 con cua
- 12 con ốc
- 12 con tôm
- Bánh kẹo, hoa quả,… chia thành 12 phần bằng nhau.


Bài cúng trong lễ đầy tháng cho bé


Sau khi bày lễ vật, một trưởng tộc hoặc người biết thực hành nghi lễ, thắp ba nén hương khấn nguyện: “Hôm nay, ngày (mùng)… tháng… (âl), ngày cháu (nội hay cháu ngoại…) họ, tên… tròn 1 tháng tuổi, gia đình chúng tôi bày mâm lễ vật này, cung thỉnh thập nhị mụ bà và tam đức ông trước về chứng minh nhận lễ, sau tiếp tục phù trợ cho cháu (tên…) mạnh tay, mạnh chân, mau lớn, hiền, ngoan, phù trợ cho gia đình an vui, hạnh phúc”.


Sau nghi thức cúng kính là nghi thức khai hoa còn gọi là “bắt miếng”. Đứa bé được đặt ngay trên bàn giữa, chủ lễ rót trà thấp hương xin phép bắt miếng. Xong, bồng đứa trẻ một tay, tay kia cầm một nhánh hoa điệp (có thể hoa khác) vừa quơ qua, quơ lại trên miệng cháu bé vừa dạy những lời tốt đẹp như sau:
Mở miệng ra cho có bông, có hoa,
Mở miệng ra cho kẻ thương, người nhớ,
Mở miệng ra cho có bạc, có tiền,
Mở miệng ra cho xóm giềng quý mến…


Tiếp sau là lời chúc mừng và tặng quà hoặc tiền lì xì của khách mời, của dòng họ bà con cho cháu bé và gia đình nhân ngày cháu tròn một tháng tuổi.


Lễ đầy tháng là hình thức tín ngưỡng dân gian mang đậm dấu ấn của tín ngưỡng thờ mẫu, qua đó cho thấy tín ngưỡng dân gian nói chung luôn hướng con người không chỉ biết có hiện tại, tương lai, mà còn nhận rõ truyền thống văn hóa mang tính bản sắc của gia đình – xã hội. Đồng thời Lễ đầy tháng còn là sự biểu hiện của những ước muốn tốt đẹp của các thế hệ trước đối với các thế hệ kế thừa.

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn